MỤC LỤC
Lẹo mắt là gì và vì sao lại xuất hiện?
Dấu hiệu nào giúp nhận biết lẹo mắt sớm?
Lẹo mắt có nguy hiểm không và khi nào cần đi khám?
Kết luận
Tài liệu tham khảo
Lẹo mắt là tình trạng nhiễm trùng cấp tính tuyến dầu ở mí mắt, thường do vi khuẩn, gây sưng đỏ, đau và khó chịu. Phần lớn các trường hợp tự khỏi nếu được chăm sóc đúng, nhưng xử trí sai có thể làm viêm kéo dài hoặc tái phát.
● Lẹo mắt đa số lành tính, thường tự khỏi trong 1 - 2 tuần nếu chăm sóc phù hợp.
● Không nặn hoặc chích lẹo tại nhà, vì có thể làm nhiễm trùng lan rộng.
● Chườm ấm đúng cách là biện pháp hỗ trợ quan trọng nhất.
● Cần đi khám chuyên khoa khi sưng đau kéo dài, mờ thị lực hoặc tái phát nhiều lần.
Lẹo mắt là gì và vì sao lại xuất hiện?
Lẹo mắt (hordeolum) là tình trạng viêm nhiễm cấp tính các tuyến dầu nhỏ ở mí mắt, phổ biến nhất là tuyến Zeiss hoặc tuyến Meibomius. Tác nhân thường gặp là Staphylococcus aureus, một loại vi khuẩn tồn tại sẵn trên da và dễ xâm nhập khi tuyến dầu bị tắc [1].
Các yếu tố làm tăng nguy cơ xuất hiện lẹo mắt bao gồm:
● Vệ sinh tay và vùng mắt chưa đúng cách.
● Thói quen dụi mắt thường xuyên.
● Trang điểm mắt không tẩy trang kỹ hoặc dùng mỹ phẩm quá hạn.
● Đeo kính áp tròng nhưng không tuân thủ quy trình vệ sinh.
● Cơ địa viêm bờ mi, rối loạn chức năng tuyến Meibomius.
Dấu hiệu nào giúp nhận biết lẹo mắt sớm?
Lẹo mắt thường khởi phát nhanh và biểu hiện rõ ràng tại mí mắt:
● Sưng đỏ khu trú ở bờ mi, có thể nhìn thấy nốt nhỏ như mụn.
● Đau hoặc căng tức khi chớp mắt.
● Cảm giác cộm, nóng rát tại mắt.
● Sau vài ngày có thể xuất hiện đầu mủ trắng hoặc vàng.
● Một số trường hợp kèm chảy nước mắt hoặc nhạy cảm ánh sáng nhẹ.
Thông thường, lẹo chỉ ảnh hưởng một mắt và không gây giảm thị lực nếu không có biến chứng.
Lẹo mắt có nguy hiểm không và khi nào cần đi khám?
Phần lớn lẹo mắt lành tính và có thể tự khỏi trong vòng 7 - 14 ngày. Tuy nhiên, cần thăm khám chuyên khoa mắt khi xuất hiện các dấu hiệu sau:
● Lẹo không giảm sau 5 - 7 ngày chườm ấm đúng cách.
● Sưng đỏ lan rộng toàn bộ mí mắt hoặc vùng quanh mắt.
● Đau nhiều, mờ thị lực, chảy mủ liên tục.
● Lẹo tái phát nhiều lần ở cùng một vị trí, nghi ngờ chuyển thành chắp mạn tính.
Trong các trường hợp này, bác sĩ có thể chỉ định thuốc mỡ kháng sinh tại chỗ, thuốc nhỏ mắt phù hợp, hoặc can thiệp rạch dẫn lưu trong điều kiện vô khuẩn [2].
Phòng ngừa lẹo mắt như thế nào để tránh tái phát?
Các biện pháp dự phòng đóng vai trò rất quan trọng, đặc biệt với người hay bị lẹo:
● Rửa tay thường xuyên, hạn chế dụi mắt.
● Tẩy trang kỹ vùng mắt mỗi ngày, ngưng trang điểm khi đang viêm.
● Thay mới mascara, bút kẻ mắt định kỳ (khoảng 3 - 6 tháng).
● Chườm ấm và vệ sinh bờ mi định kỳ nếu có viêm bờ mi mạn tính.
● Tạm ngưng kính áp tròng khi mắt có dấu hiệu viêm.2
Kết luận
Lẹo mắt là bệnh lý thường gặp, tiến triển lành tính nhưng dễ tái phát nếu chăm sóc chưa đúng. Việc hiểu rõ nguyên nhân, nhận biết sớm dấu hiệu và tuân thủ hướng dẫn y khoa sẽ giúp bảo vệ sức khỏe đôi mắt lâu dài và an toàn.
TÀI LIỆU THAM KHẢO
McCulley JP, Shine WE. (2017). Blepharitis and meibomian gland dysfunction. Survey of Ophthalmology. PubMed.
American Academy of Ophthalmology. (2023). Hordeolum and Chalazion – Clinical Guidelines.
World Health Organization (WHO). (2022). Guidelines on prevention of eye infections.
