MỤC LỤC
Sốt ở trẻ em là gì và có nguy hiểm không?
Khi trẻ bị sốt, cha mẹ nên làm gì để hạ sốt an toàn?
Những sai lầm thường gặp khi chăm sóc trẻ bị sốt là gì?
Khi nào cần đưa trẻ đi khám bác sĩ?
Kết luận
Tài liệu tham khảo
Sốt ở trẻ em là phản ứng tự nhiên của cơ thể nhằm chống lại vi khuẩn, virus và các tác nhân gây nhiễm trùng. Phần lớn các trường hợp sốt là lành tính, nhưng việc theo dõi và chăm sóc đúng cách giúp trẻ dễ chịu hơn và hạn chế biến chứng.
● Sốt không phải là bệnh, mà là phản ứng miễn dịch có lợi của cơ thể.
● Hầu hết trẻ bị sốt có thể chăm sóc an toàn tại nhà nếu không có dấu hiệu cảnh báo.
● Một số loại thuốc và biện pháp dân gian có thể gây hại nếu sử dụng sai cách.
● Cần đưa trẻ đi khám ngay khi sốt cao, kéo dài hoặc kèm triệu chứng bất thường.
Sốt ở trẻ em là gì và có nguy hiểm không?
Sốt là tình trạng thân nhiệt tăng cao hơn mức bình thường do trung tâm điều nhiệt của cơ thể được kích hoạt để chống lại nhiễm trùng. Khi nhiệt độ tăng, hoạt động của hệ miễn dịch được tăng cường, giúp hạn chế sự phát triển của vi khuẩn và virus [1].
Trong đa số trường hợp, sốt ở trẻ em là lành tính và có thể tự khỏi trong vòng khoảng 3 ngày. Tuy nhiên, chăm sóc không đúng cách hoặc bỏ sót dấu hiệu nguy hiểm có thể dẫn đến biến chứng.
Khi trẻ bị sốt, cha mẹ nên làm gì để hạ sốt an toàn?
Hạ sốt bằng thuốc theo hướng dẫn y khoa
● Chỉ sử dụng thuốc hạ sốt khi cần thiết và theo tư vấn của bác sĩ.
● Tuân thủ đúng liều lượng, khoảng cách dùng thuốc theo cân nặng và độ tuổi của trẻ [2].
Giúp trẻ cảm thấy dễ chịu hơn tại nhà
● Lau người hoặc đắp khăn ấm giúp hỗ trợ điều hòa thân nhiệt.
● Giữ phòng ngủ thoáng mát, tránh quá nóng hoặc quá lạnh.
● Cho trẻ mặc quần áo mỏng nhẹ, đắp chăn mỏng để tránh ứ nhiệt.
● Đảm bảo trẻ uống đủ nước: nước lọc, nước hoa quả pha loãng hoặc dung dịch bù điện giải nếu ra nhiều mồ hôi.
● Khuyến khích trẻ nghỉ ngơi, hạn chế vận động mạnh trong thời gian sốt.
Những sai lầm thường gặp khi chăm sóc trẻ bị sốt là gì?
Một số biện pháp tưởng giúp hạ sốt nhưng thực tế có thể gây hại:
● Không cho trẻ dùng aspirin vì có nguy cơ gây hội chứng Reye, ảnh hưởng nghiêm trọng đến gan và não [3].
● Không tự ý dùng thuốc cảm lạnh hoặc thuốc ho cho trẻ nhỏ.
● Trẻ dưới 2 tuổi không nên dùng thuốc thông mũi hoặc kháng histamin.
● Trẻ dưới 4 tuổi không dùng các thuốc phối hợp ho - cảm lạnh.
● Không tắm nước lạnh hoặc chà cồn lên da vì có thể gây co mạch, run lạnh và làm sốt nặng hơn.
● Không quấn trẻ quá kín hoặc mặc nhiều lớp quần áo dù trẻ có cảm giác ớn lạnh.
Khi nào cần đưa trẻ đi khám bác sĩ?
Cha mẹ nên đưa trẻ đến cơ sở y tế khi xuất hiện một trong các dấu hiệu sau:
● Nhiệt độ từ 39 - 40 độ C trở lên.
● Trẻ dưới 3 tháng tuổi có nhiệt độ từ 38 độ C trở lên.
● Sốt kéo dài trên 72 giờ, hoặc trên 24 giờ ở trẻ dưới 2 tuổi.
● Sốt kèm cứng cổ, đau họng dữ dội, đau tai, phát ban, đau đầu nhiều hoặc co giật.
● Trẻ lừ đừ, khó đánh thức, phản ứng chậm hoặc thay đổi tri giác.
Kết luận
Không ít trường hợp trẻ sốt không nặng nhưng bị biến chứng do dùng thuốc không phù hợp hoặc áp dụng mẹo dân gian sai cách. Việc hiểu đúng về sốt và tham khảo ý kiến từ chuyên gia giúp gia đình bình tĩnh theo dõi và chăm sóc trẻ an toàn hơn.
TÀI LIỆU THAM KHẢO
World Health Organization. (2023). Fever in children: clinical management.
Sullivan JE, Farrar HC. (2011). Fever and antipyretic use in children. Pediatrics.
Centers for Disease Control and Prevention. (2022). Reye’s syndrome and aspirin use in children.
